ХВҚ болжамы: Қазақстан экономикасы әлемдік өсім қарқынынан озып келеді

Қазақстан экономикасы биыл да өсім көрсетіп, әлемдегі ірі экономикалар рейтингінде өз орнын нығайтып отыр. Халықаралық валюта қорының (ХВҚ) қазан айындағы әлемдік экономикалық шолуында Қазақстанның номиналды жалпы ішкі өнімі (ЖІӨ) жыл қорытындысы бойынша шамамен 398 млрд АҚШ долларына жетеді деп бағаланған. Осы деректер негізінде Visual Capitalist порталы әлем елдерінің экономика көлемі бойынша рейтингін жариялады, деп хабарлайды KazFace.kz
Рейтингте Қазақстан 47-орынға жайғасқан. Еліміздің алдында Чили мен Перу тұрса, Португалия, Финляндия және Грекия кейін орналасқан.
Экономика көлемі бір жылда айтарлықтай ұлғайды
Өткен жылдың осы кезеңінде ХВҚ Қазақстанның ЖІӨ көлемін шамамен 320 млрд доллар деп бағалап, елді әлемдегі ірі экономикалардың алғашқы елу мемлекетінің қатарына енгізген еді. Кейін қор болжамдарын қайта қарап, Қазақстанның позициясын жоғарылатты. Соңғы бағалау бойынша еліміз тағы бірнеше сатыға көтеріліп, Португалиядан озып шықты.
Осылайша, бір жыл ішінде Қазақстан экономикасының номиналды көлемі жөніндегі болжам шамамен төрттен бірге өскен.
Қазақстанның экономикалық өсімі әлемдік көрсеткіштен жоғары
ХВҚ болжамына сәйкес, 2026 жылы Қазақстанның нақты ЖІӨ өсімі 4,4%-ды құрайды. Бұл көрсеткіш әлемдік экономика бойынша күтілетін 3,1% өсімнен жоғары.
Қордың бағалауынша, ірі экономикалардың арасында Қазақстаннан жоғары өсім қарқынын Үндістан мен Қытай ғана көрсетеді. Қазақстанның болжамды өсімі АҚШ, Еуроаймақ, Германия, Ресей және Жапония көрсеткіштерінен де жоғары.
Орталық Азиядағы ең ірі экономика
Қазақстан өңірдегі экономика көлемі бойынша көшбасшылық орнын сақтап келеді. ХВҚ-ның қазан айындағы рейтингінде Өзбекстан 61-орында тұр. Қазақстанның жалпы ішкі өнімі көрші елдің көрсеткішінен екі еседен астам жоғары.
Жан басына шаққандағы ЖІӨ көлемі жыл қорытындысы бойынша 19 мың доллардан асады деп болжануда. Бұл көрсеткіш Қазақстанның Орталық Азия елдері арасындағы экономикалық әлеуетін айқындайды.
Экономикалық өсімге өңдеуші өнеркәсіп пен құрылыс үлес қосуда
Экономиканың өсуіне шикізаттық емес сектордың дамуы да ықпал етіп отыр. Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрлігінің деректеріне сәйкес, 2026 жылғы қаңтар-қыркүйек аралығында шикізаттық емес сектор 5,4%-ға өскен.
Ең жоғары өсім құрылыс саласында тіркеліп, 11,5%-ды құрады. Сонымен қатар өңдеу өнеркәсібі, көлік және сауда салаларында да өндіріс көлемі артқан.
Экономика құрылымында өңдеу өнеркәсібінің үлесі де ұлғайып келеді. Бірінші жартыжылдықта оның ЖІӨ-дегі үлесі 14,1%-ға жеткен. Машина жасау, химия өнеркәсібі және фармацевтика бағыттарында өсім байқалады.
Алдағы жылдарға арналған болжам
ХВҚ сарапшыларының болжамынша, 2027 жылы Қазақстан экономикасының өсімі 4,9%-ға дейін жеделдеуі мүмкін. Сонымен қатар қор инфляция деңгейінің баяулауын және жұмыссыздықтың аздап төмендеуін күтеді.
ХВҚ бағалауынша, 2026 жылы Қазақстанның ағымдағы операциялар шотының сальдосы ЖІӨ-нің 0,5%-ына тең профицитпен қалыптасуы ықтимал.
Қордың орта мерзімді болжамдарына сәйкес, алдағы жылдары Қазақстан экономикасының номиналды көлемі одан әрі ұлғайып, 2030 жылдардың басына қарай 500 млрд доллардан асуы мүмкін. Бұл ретте жан басына шаққандағы табыс көрсеткішінің де өсуі күтіледі.
Қазақстан экономикасының қазіргі өсімі өңдеуші өнеркәсіп, құрылыс, көлік және сауда салаларындағы белсенділікпен қатар жүруде. Алдағы кезеңдегі негізгі міндеттердің бірі – осы қарқынды сақтап, экономиканы әртараптандыру және халықтың өмір сүру сапасын арттыру.